เจ้าหน้าที่สาธารณสุขกัมพูชา ยืนยันพบผู้ป่วยไข้หวัดนกสายพันธุ์ H5N1 รายใหม่ เด็กชายอายุ 3 ขวบ สัมผัสโดยตรงกับไก่ตายในหมู่บ้าน
ศูนย์จีโนมทางการแพทย์ รพ.รามาธิบดี โพสต์เพจเฟซบุ๊ก Center for Medical Genomics ระบุว่า ด่วน ยืนยันพบผู้ป่วยไข้หวัดนกรายใหม่ในเด็กชายวัย 3 ขวบที่จังหวัดตาแก้ว ประเทศกัมพูชา

เจ้าหน้าที่สาธารณสุขกัมพูชายืนยันพบผู้ป่วยไข้หวัดนกสายพันธุ์ H5N1 ในเด็กชายอายุ 3 ขวบ จากหมู่บ้านปอ ตำบลปราสาทชวนชุม อำเภอคีรีวงศ์ จังหวัดตาแก้ว การวินิจฉัยเกิดขึ้นเมื่อวันที่ 5 กรกฎาคม 2567 และได้รับการยืนยันโดยสถาบันสุขภาพแห่งชาติและสถาบันปาสเตอร์
ผู้ป่วยเด็กมีอาการไข้ ไอ อ่อนเพลีย และหายใจลำบาก เจ้าหน้าที่ทางการแพทย์รายงานว่าอาการของผู้ป่วยขณะนี้คงที่และกำลังดีขึ้น ภายใต้การดูแลอย่างเข้มงวดในหอผู้ป่วยหนัก
จากการสอบสวนเบื้องต้นของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขพบว่า ประมาณ 10 วันก่อนเริ่มมีอาการ เด็กชายได้สัมผัสโดยตรงกับไก่ตายในหมู่บ้าน ซึ่งเชื่อว่าเป็นแหล่งที่มาของการติดเชื้อ
กระทรวงสาธารณสุขกัมพูชาได้ระดมทีมตอบสนองภาวะฉุกเฉินระดับชาติ และระดับย่อย ทีมเหล่านี้ทำงานร่วมกับกระทรวงเกษตร ป่าไม้และประมง กระทรวงสิ่งแวดล้อม และหน่วยงานท้องถิ่น เพื่อดำเนินการสอบสวนการระบาดอย่างละเอียด ความพยายามรวมถึงการติดตามแหล่งที่มาของการแพร่เชื้อที่อาจเกิดขึ้น การระบุผู้ป่วยต้องสงสัย และการแจกจ่ายยาทามิฟลูให้กับผู้ที่สัมผัสใกล้ชิดกับผู้ป่วย นอกจากนี้ยังมีการดำเนินการรณรงค์ให้ความรู้ด้านสาธารณสุขในพื้นที่ที่ได้รับผลกระทบ
กระทรวงสาธารณสุข เรียกร้องให้ประชาชนชาวกัมพูชาระมัดระวังเกี่ยวกับไข้หวัดนก โดยแนะนำว่าผู้ที่มีอาการเช่น ไข้ ไอ จาม หรือหายใจลำบาก โดยเฉพาะอย่างยิ่งหากพวกเขาได้สัมผัสกับนกที่ป่วยหรือตายภายใน 14 วันที่ผ่านมา ควรหลีกเลี่ยงสถานที่แออัดและไปพบแพทย์ทันที
ข้อมูลการแพร่เชื้อและการป้องกัน
ไข้หวัดนกสายพันธุ์ H5N1 หรือที่รู้จักกันทั่วไปว่าไข้หวัดนก แพร่กระจายจากนกที่ติดเชื้อไปยังนกตัวอื่น และในบางกรณีไปสู่มนุษย์ ผ่านการสัมผัสใกล้ชิดกับนกที่ป่วยหรือตาย แม้ว่าการแพร่เชื้อจากคนสู่คนจะไม่ค่อยพบ แต่ก็อาจส่งผลให้เกิดการเจ็บป่วยรุนแรงที่ต้องเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาล

กระทรวงสาธารณสุขกัมพูชาแนะนำมาตรการป้องกันดังต่อไปนี้
- ล้างมือบ่อย ๆ ด้วยสบู่และน้ำ โดยเฉพาะก่อนรับประทานอาหารและหลังจับต้องนก
- ให้เด็กอยู่ห่างจากนก
- หลีกเลี่ยงการบริโภคนกที่ป่วยหรือตาย
- ทำให้แน่ใจว่าสัตว์ปีกปรุงสุกดีก่อนรับประทาน
กระทรวงสาธารณสุขกัมพูชา จะยังคงเผยแพร่ข้อมูลอัปเดทเกี่ยวกับปัญหาสาธารณสุขผ่านช่องทางอย่างเป็นทางการ รวมถึงช่องทางเทเลแกรม, เพจเฟซบุ๊ก และเว็บไซต์ www.cdcmoh.gov.kh
สายพันธุ์ที่น่ากังวลในปัจจุบันคือ 2.3.4.4b ซึ่งแพร่กระจายไปยังสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมจำนวนมากขึ้นนับตั้งแต่ถูกค้นพบครั้งแรกในปลายปี 2563 กรณีแรกในมนุษย์ถูกรายงานในสหราชอาณาจักรในเดือนมกราคม 2565
สายพันธุ์เก่ากว่า (2.3.2.1c) เป็นสายพันธุ์ประจำถิ่นในกัมพูชาและก่อให้เกิดกรณีในมนุษย์เป็นครั้งคราว
กรณีล่าสุดนี้นับเป็นกรณีที่หกในมนุษย์ของประเทศในปีนี้ แม้ว่าจะยังไม่ทราบสายพันธุ์ที่เกี่ยวข้องในทันที แต่คาดว่าเป็นไข้หวัดนก H5N1 ในกลุ่ม 2.3.2.1c ซึ่งเป็นสายพันธุ์เก่าที่เป็นโรคประจำถิ่นในภูมิภาค ที่น่าสังเกตคือไม่มีรายงานกรณีการติดเชื้อมายังมนุษย์ระหว่างปี 2557 ถึง 2566 อย่างไรก็ตาม นับตั้งแต่นั้นมา มีการพบถึง 12 ราย รวมถึง 6 รายในปี 2567 นี้
สายพันธุ์ใหม่ของ H5N1 กลุ่ม 2.3.4.4b ได้รับความสนใจอย่างมากเนื่องจากการแพร่กระจายทั่วโลกและติดต่อข้ามมายังสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมเพิ่มขึ้น รวมถึงการระบาดที่สำคัญในวัวนมในสหรัฐ จนถึงปัจจุบัน US CDC รายงานกรณีที่สายพันธุ์ที่ติดจากวัวนมมายังมนุษย์พบเพียง 4 รายหลังจากสัมผัสกับนกหรือวัวที่ติดเชื้อ

ยังไม่พบการระบาดของไข้หวัดนกระหว่างคนสู่คน
ภาพรวมของการระบาดของไข้หวัดนก H5N1 ในประเทศกัมพูชา ในปีนี้ จากมกราคมจนถึงเดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2567 ประเทศกัมพูชาได้รายงานผู้ป่วยไข้หวัดนก H5N1 ในมนุษย์ทั้งสิ้น 6 ราย ต่อไปนี้เป็นรายละเอียดโดยสังเขปของแต่ละกรณี
1. มกราคม 2567 เด็กชายวัย 3 ขวบ จากอำเภอกำปงตระแบก จังหวัดไพรแวง อาการ มีไข้สูง ไอ และน้ำมูกไหล ผลการรักษา หายเป็นปกติ ที่มาของการติดเชื้อ พบซากไก่ตายรอบบริเวณที่อยู่อาศัย
ผลการตรวจวินิจฉัย: ตรวจพบเชื้อ H5N1 ด้วยวิธี RT-qPCR และได้รับการยืนยันผลโดยสถาบันปาสเตอร์แห่งกัมพูชา (IPC)
2. มกราคม 2567 ผู้ป่วยชายอายุ 69 ปี จากอำเภอพวก จังหวัดเสียมราฐ อาการ มีไข้ ไอ และหายใจลำบาก ผลการรักษา หายเป็นปกติ ที่มาของการติดเชื้อ เลี้ยงสัตว์ปีกในบ้านและไก่ชน
ผลการตรวจวินิจฉัย: ตรวจพบเชื้อ H5N1 ด้วยวิธี RT-PCR และได้รับการยืนยันผลโดย IPC
3. กุมภาพันธ์ 2567 เด็กอายุ 9 ปี จากจังหวัดกระแจะ ผลการรักษา เสียชีวิต ที่มาของการติดเชื้อ: สัตว์ปีกที่บ้านของผู้ป่วยตายและถูกนำมาประกอบอาหาร ผลการตรวจวินิจฉัย การวิเคราะห์ทางพันธุกรรมชี้ว่าเป็นเชื้อ H5N1 สายพันธุ์เก่า (2.3.2.1c)
4. กุมภาพันธ์ 2567 เด็กหญิงอายุ 17 ปี จากจังหวัดกัมปอต อาการ มีไข้ ไอ อ่อนเพลีย และหายใจลำบาก ผลการรักษา อาการดีขึ้นหลังได้รับการดูแลในหอผู้ป่วยวิกฤต ที่มาของการติดเชื้อ พบไก่ตายที่บ้านจำนวน 7 ตัว ผลการตรวจวินิจฉัย: ตรวจพบเชื้อ H5N1
5. มีนาคม 2567 เด็กชายวัย 3 ขวบ จากอำเภอคีรีวงศ์ จังหวัดตาแก้ว อาการ มีไข้ ไอ อ่อนเพลีย และหายใจลำบาก อยู่ระหว่างการรักษาในหอผู้ป่วยวิกฤต อาการมีแนวโน้มดีขึ้น ที่มาของการติดเชื้อ สัมผัสและอุ้มซากไก่ที่ตายแล้ว ผลการตรวจวินิจฉัย ตรวจพบเชื้อ H5N1
6. วันที่ไม่ระบุ กรณีผู้ป่วยรายที่ 6 ในปี 2567 ไม่มีข้อมูลเพิ่มเติมจากแหล่งข้อมูล แต่เป็นส่วนหนึ่งของผู้ป่วย 6 รายที่ได้รับรายงานในปีนี้
มาตรการด้านสาธารณสุข
หน่วยงานสาธารณสุขของกัมพูชา โดยได้รับความร่วมมือจากองค์กรระหว่างประเทศ ได้ดำเนินการสอบสวนโรคอย่างเข้มข้น ติดตามผู้สัมผัสใกล้ชิด และใช้มาตรการต่างๆ เพื่อป้องกันการแพร่ระบาดเพิ่มเติม มีการแจกจ่ายยาต้านไวรัส เช่น โอเซลทามิเวียร์ ให้แก่ผู้ที่มีประวัติสัมผัสใกล้ชิดกับผู้ป่วยยืนยัน
ดังนั้นการกลับมาแพร่ระบาดของไข้หวัดนก H5N1 ในประเทศกัมพูชา สะท้อนให้เห็นถึงภัยคุกคามที่ยังคงมีอยู่ของโรคติดต่อจากสัตว์สู่คน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในพื้นที่ที่มนุษย์และสัตว์ปีกอาศัยอยู่ใกล้ชิดกัน การเฝ้าระวังอย่างต่อเนื่อง การให้ความรู้แก่ประชาชน และการเตรียมพร้อมรับมือกับการระบาดอย่างรวดเร็ว ล้วนเป็นปัจจัยสำคัญในการควบคุมการแพร่กระจาย และลดผลกระทบจากเชื้อไวรัสชนิดนี้
หมายเหตุ
ประเทศแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ตั้งแต่ปี 2546 จนถึงปัจจุบัน มีผู้ติดเชื้อไข้หวัดนกสายพันธุ์ H5N1 ในมนุษย์จำนวน 68 ราย รวมถึงผู้เสียชีวิต 42 ราย
อ่านข่าวเพิ่มเติม
- เทียบให้ชัด ผลกระทบจากไข้หวัดนก-โควิด เตรียมรับมือการระบาดในอนาคต
- สะพรึง!! CDC เผยผู้ติดเชื้อไวรัสไข้หวัดนก H5 ในมนุษย์รายที่ 4 โยง H5N1 ในฟาร์มวัว
- ไวรัสไข้หวัดนก H5N1 ระบาดในสหรัฐ อาจมีต้นกำเนิดจากห้องแล็บ
ติดตามเราได้ที่
- เว็บไซต์: https://www.thebangkokinsight.com/
- Facebook: https://www.facebook.com/TheBangkokInsight
- X (Twitter): https://twitter.com/BangkokInsight
- Instagram: https://www.instagram.com/thebangkokinsight/
- Youtube: https://www.youtube.com/channel/UCYmFfMznVRzgh5ntwCz2Yxg