Opinions

เมื่อ ‘ฮอร์มุซ’ คือ บททดสอบ แต่ ‘มะละกา’ คือ เป้าหมายจริงของสหรัฐ

23 เมษายน 2569

ถอดรหัสยุทธศาสตร์ ฮอร์มุซคือ บททดสอบ มะละกาคือ ของจริง กลยุทธ์สหรัฐโยนหินถามทาง หวังควบคุม “จุดตัดทางทะเล” ทั่วโลกอย่างเบ็ดเสร็จ

นายณัฏฐ์ มงคลนาวิน นักวิเคราะห์ข้อมูลและยุทธศาสตร์สังคม โพสต์เพจเฟซบุ๊ก วิเคราะห์กลยุทธ์ประธานาธิบดีทรัมป์ ในการทำสงครามกับอิหร่าน โดยระบุว่า

ท่ามกลางกระแสความขัดแย้งที่ปะทุขึ้นในตะวันออกกลาง หลายคนตั้งคำถามว่าทำไมมหาอำนาจอย่างสหรัฐ ถึงยอมทุ่มหมดตัวในกระดานนี้?

ในฐานะนักวิเคราะห์ข้อมูลและยุทธศาสตร์สังคม ผมมองว่าสิ่งที่เราเห็นใน ช่องแคบฮอร์มุซ (Strait of Hormuz) อาจเป็นเพียงยอดภูเขาน้ำแข็งของแผนการที่ใหญ่กว่านั้นมาก และเป้าหมายสุดท้ายอาจขยับมาใกล้ตัวเรากว่าที่คิด นั่นคือ ช่องแคบมะละกา (Strait of Malacca)

1. ถอดรหัสยุทธศาสตร์: ฮอร์มุซคือ บททดสอบ มะละกาคือ ของจริง

นักวิเคราะห์ความมั่นคงระดับโลกหลายท่านเริ่มมองเห็นภาพที่ตรงกันว่า สถานการณ์ความตึงเครียดที่อิหร่านพยายามข่มขู่จะปิดช่องแคบฮอร์มุซนั้น ไม่ได้เป็นเพียงอุบัติเหตุทางการเมือง แต่เป็นการ ทดลองปิด (Strategic Test Run) เพื่อประเมินผลกระทบต่อระบบซัพพลายเชนและราคาพลังงานของโลก

หากฮอร์มุซคือ เส้นเลือดใหญ่ ของน้ำมันดิบ ช่องแคบมะละกาก็คือ กระดูกสันหลัง ของเศรษฐกิจเอเชียตะวันออก ศาสตราจารย์เจียง (Professor Jiang) นักยุทธศาสตร์ผู้มีอิทธิพล ได้วิเคราะห์ไว้อย่างน่าสนใจว่า สหรัฐกำลังดำเนินนโยบายที่เรียกว่า Offshore Balancing โดยการใช้ความวุ่นวายในตะวันออกกลางเป็นข้ออ้างเพื่อกลับเข้ามาควบคุม จุดตัดทางทะเล (Chokepoints) ทั่วโลกอย่างเบ็ดเสร็จ

2. ดีลลับ MDCP: จิ๊กซอว์ตัวสุดท้ายในอาเซียน

เมื่อวันที่ 13 เม.ย. 2569 เอกสารความตกลง Major Defense Cooperation Partnership (MDCP) ระหว่างสหรัฐ และอินโดนีเซีย ถูกเปิดเผยออกมา นี่คือหลักฐานเชิงประจักษ์ที่ยืนยันว่าสหรัฐฯ กำลังขยับหมากคุม มะละกา อย่างเป็นทางการ

การยกระดับฐานทัพ: อินโดนีเซียจะกลายเป็นหุ้นส่วนทางทหารที่สำคัญที่สุดของสหรัฐ ในภูมิภาคนี้

การติดตั้งระบบเฝ้าระวัง: การติดตั้งเทคโนโลยีเซนเซอร์ใต้ชายฝั่งและระบบโดรนสอดแนมรอบช่องแคบมะละกา เพื่อควบคุมการเดินเรือเข้า-ออกทั้งหมด

Energy Choke: หากสหรัฐ คุมอินโดนีเซียได้เบ็ดเสร็จ นั่นหมายความว่าเขาสามารถสั่ง เปิด หรือ ปิด วาล์วพลังงานที่จะมุ่งหน้าไปยังจีน ญี่ปุ่น และเกาหลีใต้ ได้ทุกเมื่อที่ต้องการ

3. ประเทศไทยบนเส้นขนานของความเสี่ยง: เราควรทำอย่างไร?

เมื่อมหาอำนาจขยับเข้ามาประชิดชายแดนทางน้ำ ประเทศไทยในฐานะสมาชิกอาเซียนและเป็นรัฐที่มีความสัมพันธ์อันดีกับทั้งสองขั้วอำนาจ จะอยู่นิ่งเฉยไม่ได้อีกต่อไป นี่คือ ข้อเสนอแนะเชิงยุทธศาสตร์ ที่ผมมองว่าไทยควรต้องเร่งดำเนินการครับ:

ก. การทูตแบบ Strategic Autonomy (อธิปไตยเชิงยุทธศาสตร์)
ไทยต้องเลิกนโยบาย ลู่ตามลม ที่ไร้ทิศทาง แต่ต้องเปลี่ยนเป็นการ เลือกข้างตามผลประโยชน์ (Issue-based Alignment) เราต้องแสดงจุดยืนที่ชัดเจนว่า ช่องแคบมะละกาต้องเป็นพื้นที่การค้าเสรี (Freedom of Navigation) และต้องไม่กลายเป็นฐานทัพของใครคนใดคนหนึ่งเพื่อกดดันผู้อื่น

ข. รื้อฟื้นยุทธศาสตร์ แลนด์บริดจ์ (Land Bridge) อย่างชาญฉลาด

โครงการแลนด์บริดจ์ (Land Bridge) ชุมพร-ระนอง ไม่ใช่แค่เรื่องเศรษฐกิจ แต่มันคือ ไพ่ตาย ทางภูมิรัฐศาสตร์ (Geopolitical Leverage) หากมะละกาถูกควบคุมโดยฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งจนไร้เสถียรภาพ แลนด์บริดจ์ของไทยจะกลายเป็น ทางเลือกที่สาม ของโลกที่ใครก็ปฏิเสธไม่ได้ เราต้องใช้โครงการนี้เป็นอำนาจต่อรองเพื่อดึงเงินลงทุนและความคุ้มครองจากทุกมหาอำนาจพร้อมกัน

ค. การยกระดับความมั่นคงทางพลังงาน (Energy Resilience)

เราต้องยอมรับว่าราคาพลังงานจะผันผวนอย่างรุนแรงหากมะละกาเกิดวิกฤต ไทยต้องเร่งเพิ่มสำรองน้ำมันเชิงยุทธศาสตร์ (Strategic Petroleum Reserve) ให้สามารถอยู่ได้นานกว่ามาตรฐานเดิม และเร่งเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานทางเลือกที่ผลิตได้เองในประเทศ (Domestic Energy) เพื่อลดการพึ่งพิงน้ำมันที่ต้องผ่านเส้นทางเป้าหมายเหล่านี้

ง. บทบาทนำใน ASEAN Defense

ไทยต้องผลักดันให้เกิดการเจรจาในกรอบอาเซียนเพื่อสร้าง Code of Conduct ในการจัดการเส้นทางเดินเรือร่วมกับอินโดนีเซียและมาเลเซีย เพื่อป้องกันไม่ให้อาเซียนกลายเป็นสนามรบตัวแทน (Proxy War) ของมหาอำนาจที่เข้ามาทำดีลแยกรายประเทศ

มุมมองทางยุทธศาสตร์โดย ณัฏฐ์ มงคลนาวิน

ยุทธศาสตร์โลกในปี 2569 ไม่ได้วัดกันที่ใครมีนิวเคลียร์มากกว่ากัน แต่อยู่ที่ใครสามารถ คุมกระเพาะอาหาร และ คอหอย ของคู่แข่งได้ก่อนกัน

การที่สหรัฐ ทำดีลกับอินโดนีเซีย และการทดลองปิดฮอร์มุซ คือสัญญาณเตือนภัยระดับสีแดงสำหรับเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ประเทศไทยต้องตื่นจากภาวะเพิกเฉย และหันมาวางหมากยุทธศาสตร์ที่เน้นการสร้าง มูลค่า จากตำแหน่งที่ตั้งของเราให้ได้มากที่สุด
เราไม่ใช่แค่ทางผ่าน แต่เราต้องเป็น ผู้คุมกฎ ร่วมในภูมิภาคของเราเองครับ

ทุกท่านมีความคิดเห็นอย่างไรกับการขยับหมากของมหาอำนาจในครั้งนี้? และท่านเชื่อมั่นในศักยภาพของไทยในการเป็นทางเลือกใหม่ผ่านโครงการแลนด์บริดจ์มากน้อยแค่ไหน? ลองมาแลกเปลี่ยนความเห็นเชิงลึกกันครับ

อ่านข่าวเพิ่มเติม

ติดตามเราได้ที่